Main content

Antwoord bij ECG-casus hartfalen

Auteur: Robert Willemsen, Karen Konings

Antwoord bij ECG-casus hartfalen in Huisarts Wet 2016;59:393

Systematische ECG-beschrijving, conclusie, beleid volgens ECG10+

IMZZ_ECG-casus september-9

1. Frequentie en regelmaat

De frequentie is wat traag: 54 slagen/min. Het ritme is regulair.

2. As
AvL is het meest positief en II het meest iso-elektrisch. De stroom loopt dus schuin omhoog naar links, haaks op II (-30°). Omdat afleiding II netto nog juist positief is (R > S), ligt de as nog juist binnen de -30°. Dit wordt een horizontale as genoemd en valt nog binnen de normale grenzen.

3. P-top
De P-top is normaal. De P-top is nergens te breed of te hoog, en is in alle afleidingen positief (behalve avR).

4. PQ-tijd
Normaal. 4-5 mm.

5. Q
Normaal. In afleiding III is nog een piepkleine R-top te zien, waarmee de erop volgende negatieve uitslag dus geen Q-, maar een S-top is.

6. QRS
R-progressie: V1-4 hebben een diepe S, die steeds kleiner wordt. Er ontstaat pas een significante R-top in V5 en V6. Er is dus wel S-regressie en enige R-progressie. Breedte: 4 mm, dus verbreed. In V6 is het hele complex monofasisch positief. Er is dus een LBTB-configuratie. Er is sprake van normale voltages.

7. ST-segment
Aflopend ST-segment in avL. Verder is er 1-2 mm ST-elevatie in V1-3. Dit is afwijkend.

8. T-top
T-inversie in III, avF, avL, V1-3. De depolarisatie verloopt dus niet in dezelfde richting als de repolarisatie. Dat is abnormaal.

9. QT-tijd
Normaal. 10 mm.

10. Ritme
SR. Normale regelmatige P-toppen, steeds gevolgd door QRS-complexen.

+. Conclusie|
LBTB met de bijbehorende abnormale ST-segmenten en T-toppen (repolarisatie).

Beleid

Deze casus is sterk verdacht voor hartfalen. Het LBTB is een uiting van hartschade, meestal door ischemie of hypertensie. Op de echo blijkt er sprake van een – blijkbaar subklinisch verlopen – voorwandinfarct (met een LVEF van 35%). Er is dus sprake van hartfalen met gereduceerde ejectiefractie, op basis van een oud infarct. Er wordt gestart met hydrochloorthiazide 1 x 12,5 mg en carbasalaatcalcium 1 x 100 mg. De patiënt wordt verwezen naar de cardioloog. Bij coronair angiografie blijkt er een significante stenose in de LAD; hier wordt een stent geplaatst. Aan de medicatie wordt daarom voor één jaar clopidogrel toegevoegd. In de stabiele fase na de dotterprocedure wordt ook een ACE-remmer en een bètablokker toegevoegd.

Een LBTB heeft altijd te maken met weefselschade. De linkerbundel is namelijk een relatief dikke, stevige structuur die alleen door een pathologische oorzaak uitvalt. 

reacties (7)

 
 
  • R.T.A. Willemsen

    3 maanden geleden

    Beste collega's, klopt helemaal. T-inversie past bij LBTB. We spreken van T-inversie onder punt 8 omdat een negatieve T niet per se pathologisch is. Als het QRS (de depolarisatie) netto negatief is, past daar een negatieve T (repolarisatie) bij. Het is vooral afwijkend wanneer depolarisatie (QRS) en repolarisatie (T) niet dezelfde richting hebben (dus de ene positief is en de andere negatief), dan is er T-inversie. Daarvan ziet u in dit ECG diverse voorbeelden, zie punt 8 in de bespreking. Met vriendelijke groet

  • W.J. van Geldrop

    3 maanden geleden

    T is negatief in I en aVL en hoort bij een LBTB met repolarisatiestoornissen.

  • B. Baake

    4 maanden geleden

    I Wollersheim; je spreekt ook van T-top inversie (dus abnormaal/pathologisch) als de T-top niet iso-elektrisch verloopt t.o.v. het QRS-complex. Dat geldt dus ook voor de overige genoemde afleidingen (en niet voor aVR). "Negatieve T-top" is daarom ook niet zo'n gelukkige term.

  • Redactie

    4 maanden geleden

    Oplossing bij ECG-casus over 2 dagen pijn op de borst (H&W nr. 1, januari 2017) staat nu online. Te vinden bij de nieuwsberichten of via deze link: https://twitter.com/HuisartsWet/status/822375622647287808

  • I.M.A.L. Wollersheim

    4 maanden geleden

    ik zie enkel en alleen een negatieve T in avR en aVL

  • Marco Oosterhof

    4 maanden geleden

    De oplossing van de ECG casus staat nog altijd niet online?

  • Naomi Dongelmans

    4 maanden geleden

    Wanneer komt de oplossing van jaargang 60, jan 2017 nr 1 online?