Main content

Cannabisolie als pijnstilling bij kanker

Auteur: Frank Schalkwijk, Just Eekhof

Het laatste jaar vragen steeds meer patiënten of cannabisolie een aanvulling kan zijn bij de behandeling van pijn bij kanker. De NHG-Standaard Pijn doet hier geen uitspraak over. Oncoline schrapte recent het advies over het gebruik van cannabinoïden bij pijn bij kanker uit de richtlijn.  Gebaseerd op een systematische review uit 2001 werd het gebruik van cannabis ontraden omdat cannabisolie een vergelijkbaar effect heeft als codeïne, met daarnaast vaak optredende en soms ernstige bijwerkingen. Een recente systematische review uit 2016 laat zien dat dit advies – het ontraden van cannabisgebruik bij pijn - ongewijzigd kan blijven.

Lobos Urbina et al. komen tot deze conclusie na een kritische evaluatie van twee RCT’s die na 2001 zijn verschenen. De RCT’s zelf zijn positiever in hun interpretatie van de resultaten. Portenoy et al. concluderen op basis van secundaire eindpunten dat het preparaat nabiximol werkzaam en veilig is bij lagere doseringen, ondanks een niet significante, primaire uitkomst. Financiering van beide onderzoeken door de fabrikant van het betreffende middel kan een rol spelen bij deze positieve interpretatie.

Er is geen reden om als huisarts het gebruik van cannabisolie te initiëren, vanwege het beperkte pijnstillend effect en de mogelijke ernstige bijwerkingen. Cannabis kan echter een ‘high’ gevoel geven dat door patiënten als prettig kan worden ervaren. Symptomen als duizeligheid en concentratieverlies kunnen daarmee onderdeel van de werking van cannabis zijn, in plaats van de bijwerking. Als patiënten zelf aangeven cannabisolie te willen kan de huisarts hen informeren over de te verwachte werkingen en bijwerkingen. In Nederland verstrekt één apotheek (Transvaal apotheek in Den Haag) cannabisolie op recept. Overigens echter in een andere samenstelling dan in de besproken RCT’s wordt gebruikt.

Lobos Urbina D, et al. Are cannabinoids effective for treatment of pain in patients with active cancer? Medwave 2016 Sep 14;16 Suppl 3:e6539.

 

 

 

reacties (4)

 
 
  • michel

    3 maanden geleden

    Ik maak THC en CBD olie zelf, volgens de Simpson methode. Dat doe ik, sinds de kanker van mijn oma. Het bleek toen erg lastig, aan THC olie te komen of tegen absurde prijzen. De overheid zou het daarom meer toegankelijk moeten maken… Zelf gebruik ik het voor mijn slaapproblemen en mijn vrouw voor haar spierziekte. Het is overal goed voor! Heeft u interesse in de THC olie, of CBD olie, kunt u altijd mailen: michelentiny@home.nl . wellicht dat ik u kan helpen ermee?

  • michel

    3 maanden geleden

    Ik maak THC en CBD olie zelf, volgens de Simpson methode. Dat doe ik, sinds de kanker van mijn oma. Het bleek toen erg lastig, aan THC olie te komen of tegen absurde prijzen. De overheid zou het daarom meer toegankelijk moeten maken… Zelf gebruik ik het voor mijn slaapproblemen en mijn vrouw voor haar spierziekte. Het is overal goed voor! Heeft u interesse in de THC olie, of CBD olie, kunt u altijd mailen: michelentiny@home.nl . wellicht dat ik u kan helpen ermee?

  • Just Eekhof

    5 maanden geleden

    Wij danken collega de Ridder voor zijn aanvullingen bij ons journaal. Een journaal bereikt veel lezers maar biedt echter geen ruimte om zaken heel genuanceerd uit de doeken te doen. Zoals de Ridder aangeeft krijgen veel huisartsen vragen over cannabisolie. In veel gevallen betreft de vraag de toepassing voor pijn bij kanker. Dit was de reden om uit te zoeken wat de aangetoonde effectiviteit is van cannabis om de pijn bij kanker te verminderen. Wij hebben in de medische literatuur gekeken wat de aangetoonde effectiviteit is specifiek m.b.t. de indicatie pijn bij kanker. Je kàn heel veel doen, maar je bent arts om iets doen wat aangetoond zinvol is. Bestudering van de beschikbare literatuur leert ons dat er geen wetenschappelijk bewijs is voor de werkzaamheid van CBD olie of CBD/THC olie bij pijn bij kanker. Er zijn andere indicaties (epilepsie, neuropathische pijn, MS, etc) waarbij gedacht wordt dat medicinale cannabis een effect zou kunnen hebben. Collega de Ridder meent dat het een verkeerde werkwijze is als je wil weten CBD olie doet om naar de werkzaamheid van THC, CBD en combinaties van THC en CBD te kijken. Dat zou inderdaad de verkeerde werkwijze zijn als je wilt weten wat CBD olie precies doet. Maar dat is dan ook niet de vraag. De vraag is welk wetenschappelijk bewijs er is voor medicinale cannabis (in welke vorm dan ook) bij pijn bij kanker. Het enige onderzoek dat er is laat zien dat CBD alleen geen effect heeft en er misschien een effect van het combinatiepreparaat is (waarbij geen dosisafhankelijk effect werd gevonden in een vervolgstudie). Wij hopen zo de vraag van collega de Ridder zo voldoende te hebben beantwoord. Frank Schalkwijk en Just Eekhof http://www.medwave.cl/link.cgi/English/Updates/Epistemonikos/6540

  • Jankees de Ridder

    5 maanden geleden

    Het stukje van Schalwijk en Eekhof in H en W “Cannabisolie als pijnstilling bij kanker” behoeft naar mijn smaak enige aanvulling. Veel huisartsen krijgen vragen over cannabisolie. Hiermee bedoelen patiënten meestal CBD olie. CBD is naast THC de belangrijkste cannabidiol in de cannabisplant. CBD olie is bij drogisten en smartshops te koop als industriële hennepolie in een dosering van 2-4%. De Transvaalapotheek in Den Haag is CBD olie van 9% gaan maken van Bedrolite, een van de variëteiten die Bureau Medicinale Cannabis laat produceren; dit om aan de vraag tegemoet te komen voor kinderen die het bij epilepsie gebruiken. Sein doet hier momenteel onderzoek naar. Inmiddels bereiden meer apotheken, onder andere in Amsterdam en Maastricht, cannabisolie, tevens van andere soorten medicinale cannabis, waarbij ook THC aanwezig is. In de reviews van het door de auteurs aangehaalde artikel worden synthetische cannabinoiden met geïsoleerde extracten vergeleken en met onderzoeken waarbij de hele plant wordt toegepast. Dit lijkt me een verkeerde werkwijze als je wilt weten wat CBD olie precies doet. Veel mensen hebben baat bij het gebruik van medicinale cannabis voor neuropathische of oncologische pijn. Soms kost het tijd om de beste verhouding THC/CBD te vinden en om de juiste dosering te titreren. In plaats van olie kan natuurlijk ook thee worden getrokken of een verdamper worden gebruikt. Het is belangrijk dat huisartsen hierover goede adviezen kunnen geven of zo nodig verwijzen naar de patiëntenvereniging, de PGMCG in Tilburg.