Een disfunctionerende zorgverlener is een risico voor de kwaliteit van zorg en de patiëntveiligheid. Kwaliteit van zorg voor een patiënt wordt in toenemende mate gekenmerkt door samenwerking tussen diverse beroepen uit meerdere organisaties. Collega-zorgverleners spelen een essentiële rol bij het signaleren en bespreekbaar maken van vermoedens van disfunctioneren.
Weenink et al. deden een vragenlijstonderzoek onder apothekers, fysiotherapeuten, huisartsen, psychologen, psychotherapeuten, specialisten, specialisten ouderengeneeskunde, tandartsen, verloskundigen, en verpleegkundigen naar hun ervaringen met disfunctionerende collegae. Disfunctioneren kan veroorzaakt worden door persoonlijke problemen als psychiatrische en somatische ziekten, door tekortschieten in professioneel handelen of een combinatie van beide. Uit hun onderzoek bleek dat een derde van de respondenten (respons 28,5%) in het voorgaande jaar met een disfunctionerende collega te maken had gehad. Het ging daarbij in 84% om professioneel handelen. Een derde van deze ervaringen betrof een collega uit een andere organisatie. In totaal ondernam twee derde van deze zorgprofessionals actie bij een disfunctionerende collegae. De specialist ouderenzorg blijkt daarbij koploper met 84,1%, de huisarts bevindt zich in het middensegment met 62,2% en de fysiotherapeut is met 47,4 % het terughoudendste. De belangrijkste reden om geen actie te ondernemen is dat het disfunctioneren niet bewezen kan worden. Daarbij speelt bij disfunctionerende collega’s uit andere organisaties de onbekendheid met de procedures binnen die andere organisatie een belangrijke rol.
Bij een vermoeden van disfunctioneren van een collega waarbij de kwaliteit van zorg en de patiëntveiligheid in het geding is, blijkt het niet altijd vanzelfsprekend dat er actie wordt ondernomen. De toenemende multidisciplinaire samenwerking tussen zorgverleners uit verschillende organisaties werpt hierbij extra barrières op. De onderzoekers roepen beroepsgroepen, zorgorganisaties en beleidmakers op om helderheid te creëren over hoe om te gaan met vermoedelijk disfunctioneren van een collega-zorgverlener in een multidisciplinaire context.
U kan als huisarts, in afwachting van richtlijnen, alvast zelf de handschoen oppakken door in gesprek te gaan met de betreffende zorgverlener over het mogelijke disfunctioneren.
Weenink JW, et al. Am I my brother's keeper? A survey of 10 healthcare professions in the Netherlands about experiences with impaired and incompetent colleagues. BMJ Qual Saf 2015;24:56-64.
Foto: wavebreakmedia/Shutterstock